کم‌هزینه‌ترین دانشگاه‌های ترکیه (شهریه رسمی منتشرشده ۲۰۲۶)

جدول پایین از فهرست قیمتی ساخته می‌شود که دانشگاه‌ها به ما اعلام می‌کنند، و هر بار که فهرست تازه‌ای برسد به‌روز می‌شود. برای هر مقطع (کاردانی، کارشناسی و کارشناسی ارشد) و هر ارز، چند دانشگاه با پایین‌ترین شهریه آمده‌اند، و از هر دانشگاه فقط کم‌هزینه‌ترین رشته‌اش در همان مقطع. پس اگر رشته شما در جدول نیست، معنایش این نیست که آن دانشگاه این رشته را ندارد؛ فهرست کامل رشته‌ها و شهریه‌ها در صفحه شهریه‌ها هست.

پیش از آنکه بودجه خانواده را بر پایه یکی از این عددها ببندید، این چند نکته را در نظر داشته باشید:

شهریه فقط یکی از هزینه‌های تحصیل است. جدول زیر هزینه‌هایی را که معمولاً از قلم می‌افتند کنار هم گذاشته است. اگر می‌خواهید همه این‌ها را برای کل دوره جمع بزنید، مطلب «هزینه کل یک مقطع دانشگاهی در ترکیه» را ببینید؛ برای اجاره، خوراک و رفت‌وآمد هم راهنمای «هزینه زندگی دانشجویی در ترکیه» را.

سال آمادگی زبان می‌تواند بودجه را بیش از هر قلم دیگری تغییر دهد، پس دقیق‌تر نگاهش کنید. اگر رشته به ترکی است و مدرک زبان ترکی ندارید، دانشگاه ممکن است شما را یک سال به مرکز آموزش زبان ترکی خودش (TÖMER) بفرستد. اگر رشته به انگلیسی است و مدرک زبان انگلیسی کافی ندارید، یک سال آمادگی انگلیسی (hazırlık) پیش رو دارید و بعضی دانشگاه‌ها برای این سال یک سال کامل شهریه می‌گیرند؛ برای نمونه در دانشگاه فنرباغچه استانبول، سال آمادگی انگلیسی به اندازه یک سال کامل شهریه است. یعنی یک کارشناسی چهارساله ممکن است پنج سال شهریه داشته باشد.

اگر همین حالا پیشنهاد ویژه‌ای فعال باشد، کارتش بعد از همین بخش آمده است و روی هر کارت نوشته شده آن مبلغ دقیقاً چه چیزی را پوشش می‌دهد و چه شرطی دارد.

کاردانی (ön lisans) در ترکیه دو سال است و معمولاً در آموزشکده فنی‌وحرفه‌ای همان دانشگاه (meslek yüksekokulu) برگزار می‌شود. در فهرست ما پایین‌ترین شهریه‌های سالانه معمولاً مال ردیف‌های کاردانی است، و چون دوره دو سال است، جمع شهریه کل دوره هم کمتر می‌شود. اگر با بودجه محدود می‌خواهید زودتر مدرک دانشگاهی بگیرید یا یک مهارت کاربردی یاد بگیرید، کاردانی مسیری کوتاه و کم‌هزینه است.

کاردانی هم تحصیل حضوری است. دانشجوی حضوری کاردانی در دانشگاه دارای مجوز در ترکیه، طبق ماده ۳۸ قانون ۶۴۵۸ می‌تواند برای اقامت تحصیلی درخواست بدهد و همان قواعد دانشجوی کارشناسی را دارد: باید دانشجوی فعال بماند و دانشگاه دانشجوی غیرفعال را به اداره مهاجرت گزارش می‌دهد؛ تصمیم درباره اقامت با اداره مهاجرت ترکیه (Göç İdaresi) است؛ و کار فقط با مجوز کار جداگانه و بعد از سال اول ممکن است. قانون برای اقامت تحصیلی سقف سنی تعیین نکرده است.

راه‌هایی که شاید ارزان‌تر به نظر برسند، اقامت تحصیلی نمی‌دهند: آموزش باز (açıköğretim)، تحصیل از راه دور و دانشجوی مهمان یا ویژه (özel öğrenci). یک دوره زبان ترکی به‌تنهایی هم اقامت تحصیلی نیست؛ حداکثر دو بار اقامت کوتاه‌مدت می‌دهد، آن هم فقط به کسی که با ویزای تحصیلی یا ویزای دوره زبان وارد ترکیه شده باشد. پس ایرانی‌ای که بدون ویزا وارد شده، از این راه نمی‌تواند استفاده کند.

دو نکته دیگر را هم پیش از انتخاب بدانید. ادامه از کاردانی به کارشناسی خودکار نیست و شرطش را دانشگاه مقصد تعیین می‌کند. پذیرش مدرک کاردانی در ایران هم، مثل هر مدرک دیگری، جداگانه و مورد به مورد بررسی می‌شود. اگر هدف اصلی شما اقامت است، پیش از هر چیز صفحه اقامت تحصیلی را بخوانید: این اقامت فقط تا وقتی معتبر است که درس می‌خوانید، سال‌های تحصیل در شمارش ۸ سالی که برای اقامت بلندمدت لازم است فقط نصف حساب می‌شوند و اقامت تحصیلی مسیر تابعیت نیست.

بعضی ردیف‌های جدول مربوط به دانشگاه‌های قبرس شمالی‌اند و زیر نام شهرشان برچسب «قبرس شمالی» دارند. شهریه بعضی از این دانشگاه‌ها پایین است، اما پیش از مقایسه با ترکیه بدانید که قبرس شمالی جزو ترکیه نیست و نظام آموزش عالی و قواعد اقامت خودش را دارد.

دانشگاه‌های قبرس شمالی زیر نظر شورای آموزش عالی خود قبرس شمالی (یوداک، YÖDAK) کار می‌کنند. اقامت دانشجویی قبرس شمالی را هم وزارت کشور قبرس شمالی با سامانه و شرایط خودش صادر می‌کند. این اقامت، اقامت ترکیه نیست: با آن حق زندگی در ترکیه را ندارید و قانون ۶۴۵۸ ترکیه شامل آن نمی‌شود. وضعیت مدرک این دانشگاه‌ها در ایران هم جداگانه و دانشگاه‌به‌دانشگاه بررسی می‌شود.

اگر هدفتان فقط تحصیل با هزینه کمتر است، قبرس شمالی می‌تواند گزینه‌ای جدی باشد؛ اگر می‌خواهید در ترکیه زندگی کنید، ردیف‌های ترکیه را نگاه کنید. جزئیات بیشتر در راهنمای «تحصیل در قبرس شمالی» آمده است.

جدول بالا جای خوبی برای شروع است، نه پایان کار. شهریه پایین وقتی به کارتان می‌آید که بقیه شرط‌ها هم با هدف شما جور باشد. پیش از تصمیم، این‌ها را بسنجید:

اگر نمی‌خواهید صدها ردیف قیمت را خودتان یکی‌یکی مرور کنید، معدل، رشته مورد نظر، زبان و بودجه‌تان را برای ما بفرستید. از میان بیش از ۵۰ دانشگاه خصوصی که از راه توافق‌نامه‌های رسمی آژانس به آن‌ها دسترسی داریم، فهرست کوتاهی از برنامه‌های کم‌هزینه مناسب شما آماده می‌کنیم؛ همراه با زبان تدریس، اینکه سال آمادگی لازم دارید یا نه، و نکته‌هایی درباره هر دانشگاه که باید پیش از تصمیم بدانید.

این خدمات برای دانشجو رایگان است. حق‌الزحمه ما را دانشگاه می‌پردازد و شهریه را خودتان مستقیم به دانشگاه می‌دهید، با رسیدی به نام خودتان. هما استادی شرکتی تازه‌تأسیس است، بنیان‌گذارش هما یعقوبیان است و اعضای تیم ما بیش از ۸ سال در نظام آموزشی تجربه دارند.